Osmanlı’da Vergi Sistemi

Osmanlı’da Vergi Sistemi
  • 06.12.2015

Osmanlı Devletinde halkın ödediği vergiler; “Şeri Vergiler” ve “Örfi Vergiler” olmak üzere ikiye ayrılır.

1- TEKALİF-İ ŞER’İ VERGİLER:

Müslümanların yani şeriatın ödemiş olduğu vergilerdir ve bu vergiler ikiye ayrılır:

  • Öşür: Müslümanların toprak ürünleri için ödediği vergilerdir. Müslüman halk ürettikleri ürünlerin onda birini vergi olarak devlete verir.
  • Haraç: Müslümanl olmayan halk tarafından devlete ödenen vergi idi ve bu vergi iki gruba ayrılıyordu.
    – Haracı Mukassem: Elde edilen ürünler için Müslüman olmayan halkın verdiği vergilerdir.
    Haracı Muvazzaf: Müslüman olmayan halkın kullandıkları toprakları için verdikleri vergidir.
  • Cizye: Müslüman olmayan erkeklerin askerlik yapmadıkları için ödedikleri vergiye verilen isimdir.

2- TEKALİF-İ ÖRFİYYE:

Padişahın kendi isteği üzerine halka koyduğu vergilerdir. Bu vergilerden bazıları düzenli olarak halktan alınırdı ancak bazı vergiler de olağanüstü durumlarda toplanmaktadır.

  • Çift Resmi: Reayanın sipahilere ödediği toprak vergisidir.
  • İspenç: Müslüman olmayan halkın ödediği çift resmidir.
  • Çift Bozan Resmi: Sahiplendiği toprağı izinsiz ve habersiz bir şekilde terk eden ya da üç sene üst üste ekmeyen halktan alınan vergidir.
  • Avarız Resmi: Olağanüstü durumlarda divanın kararı ve padişah emri ile toplanan vergilerdir.
  • İhtisab Resmi: Damga tartı ölçü işlemlerinden alınan vergidir kısaca noter vergisidir diyebiliriz.
  • Ağnam Vergisi: Halktan hayvan sayısına göre alınan vergidir.
  • Müsadere: Devlet hazinesinden hakkı olmayan bir şekilde kazanç sağlayan kişilerin mallarına devletin el koymasıdır.
  • İmdad-ı Seferriye: XIX. yüzyıl sonrasında ordunun savaşa çıkmadan önce halktan topladığı vergidir.
  • Bac Resmi: Çarşı ve pazarcılardan alınan yer vergisidir.
  • Bennak / Arusane: Evli kişilerden alınan evlilik vergisidir.
  • Mücerred: Yirmi yaşını geçmiş olan vatandaşlardan alınan bekarlık vergisidir.
  • Derbent Resmi: Köprü ve geçitlerden alınan vergidir.

Osmanlıda Vergi Sistemi Kısaca Bahsettiğimiz Yazımız İçin Yorumlarınızı Hemen Bize Yazın. 

 

 

ZİYARETÇİ YORUMLARI
  1. Funda dedi ki:

    Ben şu an meb sitesinden 11. Sınıf tarih kitabına baktım bu vergilerin açıklamaları daha farklı neden iki başlık arasında fark var

YORUM YAZ