Oğuzların Çavuldur Boyu

Oğuzların Çavuldur Boyu
  • 21.06.2013

Çavuldur Boyu Tarihi hakkında Bilgi, Oğuzların Çavuldur Boyu

Çavuldur, Oğuzların 24 boyundan biri. Üçokların Gök Han Oğulları koluna bağlı­dır. Ongunu (kutsal hayvanı) sungurdur (akdoğan). Yazıcıoğlu Ali’nin (15. yy) Selçukname (Tarih-i Al-i Selçuk) adlı yapıtı ile bazı 16. yüzyıl Anadolu kaynaklarında adı “Çavındır” olarak geçer. Kaşgarlı Mahmud’un (11. yy) Divanü Lügati’t-Türk, Reşideddin’in (14. yy) Câmiut-Tevarih, Ebu’l-Gazi Bahadır Han’ın (17. yy) Şecere-i Terâkime yapıtları gibi, Oğuz boylarına ilişkin çeşitli bilgiler içeren kaynaklarda da adı geçmektedir. Reşideddin’e göre Çavul­dur adı “şerefli, ünü yaygın” anlamına gelir. Sözcüğün “ün” anlamındaki “çav” kökün­den türetildiği sanılmaktadır.

10. yüzyılda ülkelerinden batıya, Hazar Denizinin doğusundaki Mangışlak (Siyah- kûh) Yarımadasına göç eden Oğuzların büyük bölümünü Eymür, Döğer, İğdir, Çavuldur, Karkın ve Salur boyları oluşturu­yordu. Mangışlak Yarımadası 16. yüzyılda Mangıtların istilasına uğradı ve Salur boyu göç etmek zorunda kaldı. Daha sonra Kalmukların baskısıyla Çavuldurlar da baş­ka boylarla birlikte Kafkasya’nın kuzey kesimine göçtüler ve bu bölgedeki varlıkla­rını günümüze değin korudular. Mangışlak’ta kalan öteki Türkmen boylarını ise 19. yüzyılda Kazaklar göçe zorladı. Danişmendname’de Danişmend Gazi’nin yaptığı savaşlara katılan Çavuldur Çaka adlı bir emirden söz edilir. Bazı kaynaklar­da Alp Arslan’ın Anadolu fetihlerine katı­lan komutanlar arasında da Emir Çavuldur adı geçer. 16. yüzyılda, Anadolu’da Çavul­dur, Çavundur ve Çavdur adlarını taşıyan 21 yer, 20. yüzyıl ortalarında ise 17 yer saptanmıştır. Buna bakılarak bu boyun küçük bir bölümünün Selçuklularla birlikte Anadolu’ya geldiği sanılmaktadır. Ayrıca II. Selim döneminde (1566-74) Bozuluş Türkmenleri arasında Çavuldur oymakları­nın da bulunduğuna ilişkin kayıtlar vardır.

 

 

ZİYARETÇİ YORUMLARI
  1. salih gürsoy dedi ki:

    Evet bende bu boyun bir mensubuyum.Ben Tokat ili Pazar ilçesi Çavuldur köyündenim.Şimdi bu köyün adı Dereköy olarak değiştirilmiş olup halen çok büyük bir beldedir.Yanımızda ki köyler Tatar ve dodurga,ayrıca kınık köyleri vardır.

    1. Nazar dedi ki:

      Hocam bende türkmenistandan çavdır

YORUM YAZ