Mecazı Mürsel Nedir Örnekleri

Mecazı Mürsel Nedir Örnekleri
  • 18.06.2013

Mecazı Mürsel Örnekleri, Mecazı Mürsel Ad Aktarması Nedir

MECAZ-I MÜRSEL (AD AKTARMASI)

Bir sözü benzetme amacı gütmeden, başka bir anlamda kullanma sanatıdır.

 

♦    Koştu, yokuş aşağı, rengi atmış bir şapka,  

Çanta, gözlük,

Bir eski atkı, adımları yavaş;

Uçar gibi hafif bir önlük.

(Bu dizelerde “şapka, çanta, gözlük, atkı ve önlük” sözcük­leriyle mecaz-ı mürsel yapılmıştır. İnsan – giysi ilişkisi söz konusudur. Giysi söylenmiş, insan kastedilmiştir, insan ve giysi arasında benzerlik ilgisi yoktur.)

♦      Ben garip çizgilerle uğraşırken baş başa. Rastlamıştım duvarda bir şair arkadaşa.

(İkinci dizedeki “duvarda bir şair arkadaş” sözüyle “duvarda asılı duran şiir” kastedilmiştir. “Şair” ile “şiir” arasında bir benzetme ilgisi yoktur. Bu sözcükler arasında eser- sanatçı ilgisi söz konusudur.)

♦      El ayak çekilince. Sohbetler tükenince. Dostlar eve gidince. Bu geceler işkence.

(ilk dizedeki “el, ayak” sözcükleriyle ad aktarması yapıl­mıştır. “insan” ile “el-ayak” arasında parça-bütün ilişkisi vardır.)

♦    Bin atlı o gün çocuklar gibi şendik.

Bin atlı o gün dev gibi bir orduyu yendik.

(Bu dizelerde “atlı” sözcüğü söylenmiş ve askerler kastedil­miştir. Herhangi bir benzetme amacı olmadığından dizeler­de mecaz-ı mürsel sanatı vardır.)

ÖRNEK SORU

Raflarda bana yüzü dönüktüm kitaplar; Rimbaud, Gogol, Puşkin soluklarını tutmuş bekliyorlardı. Yanı başımdaki teybin içinde Brahms, soluksuz bizi dinliyordu. Diğer banttakiler taş kesilmiş, kalmışlardı. Mozart ve Listz öylece susmuşlardı.

Yukarıdaki parçada görülen en belirgin söz sanatı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Açık İstiare

B) Mecaz-ı Mürsel

C) Teşbih

D) Tecahül-i Arif

E) Tevriye
CEVAP:

Doğru seçenek B’dir. Parçada Rimbaud, Gogol ve Puşkin söylenmiş, bu sanatçıların eserleri kastedilmiş; Brahms, Mozart, Listz söylenmiş ve bu sanatçıların bestelerini içeren kasetler kastedilmiştir. Dolayısıyla bu parçada sanatçı – eser ilişkisiyle kurulan mecaz-ı mürsel (ad aktarması) söz konusudur.

ÖRNEK SORU 2 :

Aşağıdakilerden hangisinde açıklamalar ile beyitler arasında bir ilgi yoktur?

A)     İnsan dışındaki bir varlığa, insani özellikler yükleme: Yağmur gibi doldursan odayı gözlerinle

İçinden konuşacak aynalar gözlerinle

B)     Bir durumu, olayı, gerçeği abartma: Dünyayı kalbura koysan elesen Sen de benim gibi yâr bulamazsın

C)     Bir gerçekliği asıl nedeninden başka bir nedene bağ­lama:

Bir bilsen gözlerin en derin denizdir senin Bu yağmur saçlarına düşmek içindir senin

D)     Bir sözü hem gerçek hem mecaz anlama gelecek şe­kilde kullanma:

Başım bir Erciyes dağı yaz günleri kış olur Ağustosta suya girsem balta kesmez buz olur

E)     Anlamca birbiri ile ilgili sözcükleri bir arada kullanma: Bir ateşim yanarım, külüm yok dumanım yok

Sen yoksan mekânım belli değil, zamanım yok

CEVAP

Doğru cevap D’dir. Bir sözü hem gerçek hem de mecaz anlama gelecek biçimde kullanmak “kinaye”dir. Verilen beyitte ise bir “kinaye” söz konusu değildir, verilen beyitte “karşıt du­rumların, olayların, düşüncelerin, bir arada belirtilmesi” demek olan “tezat” sanatı vardır.

Mecazı Mürsel nedir açıklama, Mecazı Mürsel örnekleri cümleleri

 

 

ZİYARETÇİ YORUMLARI
  1. ozan dedi ki:

    güzel ama örnekler az gbime geldi .

    1. betül şengül dedi ki:

      aynn bana da baya az geldi ödevimi tamamlayamıyorum.

YORUM YAZ