Jean Paul Sartre Hayatı- Eserleri

Jean Paul Sartre Hayatı- Eserleri
  • 13.08.2013

Jean Paul Sartre Hayatı- Eserleri Hakkında Bilgi

Fransız felsefeci ve yazar. Ecole Nor­male Superieure’de öğrenim gördüğü yıl­lardan başlayarak içinde bulunduğu top­lumsal sınıfın değerlerini ve geleneklerini eleştirdi. Bir süre Havre’da lise öğretmenli­ği yaptıktan sonra 1933-1934 arasında Berlin’deki Insiitut Français’de felsefe ders­lerini izledi. Bu dönemde Hegel felsefesi ve onun kavramlarıyla temasa gelen Sartre, yanısıra o sıralar Almanya’da boy atan Husseri ve Heidengger’in fenomenoloji an­layışından etkilendi ve bu akımın Fran­sa’da tanınmasında etkili oldu; dahası fenomenolojinin inceleme yöntemini ve ana ilkelerini geliştirdi.

Sartre, ilk felsefe eserle­rinden başlayarak, gerek şuuru, kendisi dı­şında başka bir şeyle açıklamaya çalışan natüralist ve mekanik gerçekçiliği (nesnel psikolojiyi, bilinç-dışı kavramıyla psikanali­zi), gerekse idealizmi reddetti. Böylece te­mel tezlerini, Hegelci terminolojiyi kullandı­ğı L’Etre et le Neant Essai d’ontologie phenomenotogique (Varlık ve Hiçlik, Fenomenolojik Varlıkbilim Denemesi) adlı ese­rinde ortaya koyduğu Varoluşçuluk anlayı­şına vardı. Sartre, bu eserinde,kendinde olan ile kendisi için arasındaki karşıtlığı or­taya koyar. Dolu, kütlevi ve nesnelere şef­faf olmayan varlık olarak ele aldığı kendinde olanın karşısında, hiçleşebilme gücü olarak ve özne ve özgürlük olarak değer­lendirdiği şuur biçiminde gördüğü kendisi içini formüle etti.

Sartre’a göre kendisi için,daha önceden verilmiş bir takım karak­terlere, bir öze sahip olan doğa olarak ta­nımlanamaz; Sartre’ın ünlü deyişiyle “varo­luş özden önce gelir”. Her zaman var olmuş ve olan bir dünyada, Sartre’ın yapı­larını analiz ettiği şuur, “başkasının bakışı’yla karşılaşır (bu başkası içinin deneyi­midir); bu karşılama, çatışma tarzında, özgürlükler olarak birbirlerini ortadan kal­dırmaya yönelen iki özgürlüğün çarpışması tarzında gerçekleşir. Arzuyu, aşkı, nefreti, sadizmi ve mazoşizmi bu çerçevede ele alan Sartre, bir tiyatro eserinde (Gizli Otu­rum) dediği gibi, “cehennem, diğerleridir”.

Sartre, savaş sonrası aydın gençlik üzerin­de büyük etki yaptı. 1964 Noöel Edebiya? Ödülü’ne değer görüldü. Ancak ödülü ka­bul etmedi. Başlıca eserleri: Felsefe: L’imaginaîion (imgelem, 1936); L’existentiaiisme est un hurmanisme (Varoloşçuiuk Bir Hümanizmdir, 1946); Critique de la raison dialectique (Diyalektik Ak­lın Eleşfirisi, 1960). Roman-Öykü: Bulantı (La naussee, 1938); Duvar (Le mur, 1939); Akıl Çağı (L’hage de raisan, 1945); Sözcükler (Les mots 1964). Oyun: Les mouchs (Sinekler, 1943); Gizli Oturum (Huis-closs, 1944);A!tona Mahkûmları (Les Ceqestres d’Altona, 1959). Deneme: Descartes (1946); Baudelaire (1947); Edebiyat Nedir? (Ou’est-ce que la Litteraturet 1947)

 

 

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ