Çavuş Nedir

Çavuş Nedir
  • 01.05.2013

Çavuş Ne Demek Anlamı

Çavuş, Osmanlı Devleti’nde yönetim ve askerlik örgütlenmesinde kullanılan bir unvandır.

Göktürkçe ve Uygurcada çabış, Çincede çö-bi-şe olarak kullanılan sözcük, 10 ve 11. yüzyıllarda çavuş ve çavuşi biçimlerini aldı. Gazneli, Karahanlı, Selçuklu devletle­rinde çavuşluk yüksek görevler arasındaydı. 14. yüzyıla değin çavuşlar, siyasal ilişkileri, elçilik görevlerini ve bir ölçüde de protokol işlerini yürütürlerdi. Osmanlılarda çavuşlar, Orhan Gazi döne­minden (1324/26-60) başlayarak denetim ve yoklama görevlerini üstlenmişlerdi. Fatih Kanunnamesi’ne göre teşrifatta, tımarlı müteferrikalardan sonra gelirlerdi. Ulufeli (maaşlı) ve tımarlı olarak iki gruba ayrılan çavuşlar, ayrı kesimlerde hizmet verirlerdi. Divan-ı Hümayun çavuşları divan toplantı­larında, padişahın saray dışı gezilerinde atlı ve yaya olarak görev yaparlardı. Kul çavuş­ları, Yeniçeri Ocağı’nın amirlerindendi ve savaşlarda komuta kademesi ile ileri hatlar arasındaki iletişimi sağlarlardı. Acemi Oca­ğı çavuşu, bu örgütün komutan yardımcısıy­dı. Tersane çavuşları, tersanede ve kalyon­larda önemli görevler yaparlardı.

Sarayda müezzinlik, müzikçilik, mehter- lik yapanlar da çavuş sanını taşırdı. Çavuş ağalar, enderunda padişaha birinci sırada hizmet veren saray görevlileriydi. Hizmet alanlarına göre selam çavuşu, küçük çavuş, orta çavuşu, çavuş vekili, divan çavuşu, çavuş gediklisi, başçavuş, çavuşlar emini, çavuşlar kâtibi gibi rütbeler de kullanılırdı. Çavuşlar yelken külah giyer, gümüş çevgân taşır, cuma ve bayram selamlıklarında alkış­çılık ederlerdi.

II. Mahmud’un 1826’dan sonra gerçekleş­tirdiği askeri yenilikler sırasında geleneksel çavuşluklar kaldırılarak kara ve deniz ordu­larında erle subay arasındaki küçük rütbeli­lere ve gediklilere çavuş sanı verildi. Söz­cük, Türk Silahlı Kuvvetleri’nde erbaşlar ve astsubaylar için (çavuş, uzatmalı çavuş, astsubay çavuş olarak) günümüzde de kulla­nılmaktadır. Çavuş nedir konusunu aktardık.

 

 

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ