Arı Toprak Budacılığı

Arı Toprak Budacılığı
  • 29.03.2013

Arı Toprak Budacılığı Nedir, Arı Toprak Budacılığı Hakkında Bilgi

Arı Toprak Budacılığı, bugün Asya’nın doğusunda Mahayana Budacılığının en yay­gın biçimlerinden biri olan Buda Amitabha’ya (Japonca Amida; Çince Omituofo; “Sonsuz Işık Budası”) kendini adama kültü. Arı Toprak Okulları, Amitabha’nm adını anarak (nembutsu, Japonlara özgü dua biçimi tıamu Amida Butsu dan) kendini ona gerçekten adayan herkesin Amitabha’nm Batı Cenneti Sukhavati’de (Arı Toprak) yeniden doğacağı inancı üzerine kuruldu.

Arı Toprak inancı Sanskrit dilinde yazılmış üç kutsal metne dayanır: Amitayus – vipaşyana – sutra ya da Amitayurdhyana sutra (Amitayus Üzerine Düşünmeye ilişkin Sut­ra) ile “uzun” ve “kısa” Sukhavati – vyııha – sutra (Batı Cennetinin Betimlenmesi Sutra- sı). Bu metinlerde, geleceğin Amitayus’u (ya da Amitabha’sı) keşiş Dharmakara’nın öyküsü anlatılır. Dharmakara Budalığa erişince, vermiş olduğu bir dizi söz gerçekleşe­cektir. Bunların en önemlisi olan 18.’sinde, ona yakaran tüm inananların Arı Toprak’ta yeniden doğacakları, bundan sonra o insan­ların Nirvana’ya hazır olana değin acı ve istekten arınmış olarak o güzel toprakta yaşayacakları sözü verilir.

Uzun Arı Toprak sutra’sında Buda, Ami­tabha’nın öyküsünü anlatır: Çok uzun za­man önce, bir keşiş olarak 81. Buda’dan sayısız Buda Topraklarının görkemini öğ­renmiş ve öbürlerinden 81 kez daha güzel kendi Buda Toprağını yaratmaya ve şimdi yaptığı gibi, ona yakaran tüm yaratıkları orada toplamaya söz vermiştir. Bu sutra’ya göre, Amitabha’ya yakarmanın yanı sıra, kişi bir yandan da erdemlerini çoğaltmalı ve düşüncelerini Nirvana üzerine yoğunlaştır­malıdır. Daha sonraki kısa Arı Toprak sutra’sında ise Kutsanmış Toprak, iyi işlerin karşılığı bir armağan olarak değil, ölüm anında Amitabha’mn adını anan herkesin ulaşabileceği bir yer olarak anlatılır.

Çin’de Arı Toprak kültünün (Çince Qing- tu) başlangıcı bilgin Huiyuan’ın 4. yüzyılda kurduğu, düşüncelerini Amitabha üzerine yoğunlaştıran bir keşiş ve halk topluluğuna kadar götürülebilir. Tanluarı ile ardılları Daochuo ve Shandao bu öğretiyi benimseyerek 6 ve 7. yüzyıllarda yayılmasına öncü­lük ettiler; daha sonra da okulun ilk ataları olarak kabul edildiler. Sanatta ise Amitab­ha ile ona eşlik eden geleceğin Budaları Avalokiteşvara (Guanyiıı) ve Mahastha- maprapta’nm (Daishizhi) betimlenmesine önem verildi. An Toprak kültü Çin’de bağımsız bir mezhep olarak varlığını sür­dürdü ve inançları ülkedeki öbür Budacı mezheplerin birçok üyesi tarafından da kabul edilmiştir.

Arı Toprak öğretisini Japonya’ya Tendai okulunun keşişleri götürdü; 12 ve 13. yüz­yıllarda ise rahip Honen’in çabalarıyla ayrı Codo (Arı Toprak) mezhebi kuruldu. Ho­nen kendisi gibi birçok insanın bu dünyada Budalığa kendi çabalarıyla (örn. öğrenme, iyi işler ya da meditasyon yoluyla) ulaşama­yacaklarına, buna ancak, Amitabha’mn yardımıyla ulaşabileceklerine İnanıyordu. Nembutsu’yu ezberden okumanın da Arı Toprağa kabulün gerekli koşulu olduğunu vurguluyordu.

Honen’in yandaşı Şinran, Arı Toprak topluluklarının en büyüğü olan Şin (Hakiki) mezhebinin kurucusu olarak kabul edilir. Şin okuluna göre. tek başına inanç yeterli­dir. Amida’nın adını anmakla yetinmek de (Codo okulunda yapıldığı gibi), öğreti ile ilgili çalışmalar, sofuluk, meditasyon ve ayinler gibi kişisel çabaya dayanır. Şin, adın sürekli anılmasını, inancın ilk ifade edildiği andan başlayarak söz verilen kurtuluş için şükretme olarak yorumlar. Okul, Amida’ya mutlak bağlılık ilkesi üzerine kuruludur; başka Budacı tanrılara tapınılmaz. Şin mez­hebinde. alışılagelmiş Budacı gelenekten farklı olarak manastırlara yer verilmez.

Codo mezhebi kendi içinde beş kola ayrılmıştır. Bunlardan Çinzei ve Seizan hâlâ varlıklarını korumaktadır. Genellikle Codo olarak anılan Çinzei iki mezhep içinde büyük olanıdır. Eskiden var olan Ci (Za­man) mezhebi ise adını, mezhebin kuralı olarak Shandao duasının (Japonca Zendo) günde altı kez tekrarlanmasından almıştır.

 

 

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ